Pagina's

dinsdag 8 maart 2016

Herontwerp deel 3

In de afgelopen weken heb ik weer veel input, inspiratie en hopelijk wijsheid opgedaan die ik wil verwerken in mijn herontwerp van een stukje van het rijke onderwijsaanbod op de Elzen.

Deze input komt vooral uit de bezoeken die ik heb gebracht aan verschillende klassen binnen de school en de mooie gesprekken met mijn collega's die mij een duidelijk beeld gaven van wat erg al ligt en wat er nog wordt gemist. Deze input heeft mij aangezet tot het ontwikkelen van een eerste trapmodel.

Het model heeft als doel de leerkracht te helpen bepalen in welke fase van ontwikkeling / leren de leerling zich bevindt en welke activiteiten / producten / observaties / assessments er bij die specifieke fase horen en wanneer een leerling klaar is om door te gaan naar de volgende fase in de ontwikkeling of het leerproces. Het model geeft de leerkracht duidelijke, objectieve criteria. Het richt zich niet alleen op datgene wat meetbaar is (zoals met een toets) maar ook op hetgeen merkbaar is (zoals in houding of inzicht door observatie). Belangrijk onderwijskundig concept dat meegenomen word in het trapmodel is de IJSBERG metafoor van Frans Moerlands (PARWO). Om te komen tot zichtbaar handelen is het nodig onzichtbare ervaring / inzichten op te doen. Dit ontwikkelen en aanbrengen van drijfvermogen is cruciaal het leerproces. Daar moet voldoende tijd aan worden besteed.

Het model is opgesteld aan de hand van de inzichten uit de taxonomie van Bloom en maakt een onderscheid tussen lagere en hogere denkvaardigheid. Dit geeft een ruimte tot differentiatie naar de leerling toe. Niet alle leerlingen zullen toekomen aan de hogere fases van het model.




Globaal wordt dit  vormgegeven in een eerste versie van mijn trapmodel. Dit model is zeker nog niet definitief, over vorm en inhoud wordt nog druk gediscussieerd.


Toetsen

Mijn houding ten opzichte van toetsen is ambivalent. Enerzijds ben ik wars van prognostische toetsen. Het blijft een moment opname. Een onvoldoende op een toets is geen eindoordeel maar een startpunt voor verder leren. Kinderen krijgen bij mij net zoals herkansingen als ze nodig hebben om wel die voldoende of goed te halen. En dan heb ik ook nog bewondering voor de inzet en de veerkracht die het kind heeft getoond.

Anderzijds ben ik wel van mening dat het leren memoriseren van kennis of feiten een vaardigheid is die kinderen moeten ontwikkelen en die geoefend moet worden. Dus nog steeds wel de topografie van Europa leren, en niet alleen vertrouwen en investeren in de opzoekvaardigheid van kinderen. In de lezing van Mark Mieras (Xperterium vrijdag 4 maart 2016) werd ook aangegeven dat hersenverbindingen die niet gebruikt worden verloren gaan. Het brein moet gericht oefenen met het onthouden van kennis en feiten.

Mijn ideaal qua toetsen ligt in het assessment for learning. De toets moet in dienst staan van het onderwijs. Mark Mieras gaf ook aan dat leren per definitie altijd ongemakkelijk zal zijn. De toets moet aangegeven waar nog ontwikkelingsruimte ligt. En daar moet het onderwijs dan op aansluiten. Om gebruik te kunnen maken van de ontwikkelingsruimte is het nodig dat de toets niet beoordelend is. Een toets moet niet waarderend of veroordelend zijn maar moet puur aangeven op welk punt in de ontwikkelingslijn het kind staat en de zone van naaste ontwikkeling in kaart brengen.

Punten die ik mee ga nemen in mijn herontwerp zijn:
Assessment moet zijn als een GPS, een instrument dat bepaald waar je staat en je helpt een koers te bepalen waar je heen wil gaan. Het onderwijs vormt in deze metafoor dan de landkaart. Een GPS geeft puur de locatie aan zonder daar een oordeel over te vellen. Dat moet een assessment ook doen. De beoordeling wordt gedaan door de leerling zelf. De eigen inschatting van de leerling bepaald de koers die hij vervolgens gaat volgen.


maandag 7 maart 2016

FUNnelistic


De altijd productieve samenwerking van designbureau HBO2PO heeft geleid tot het ontwikkelen van het FUNnelistic model (FUN+realistic). Een model waarin de fun van het leren voorop staat en de motor vormt van het leerproces! Iedere leerling ontwikkelt zich in dit model op zijn eigen niveau en naar zijn eigen aard. Het proces start met een realistische uitdaging, vanuit daar start het leerproces.
 

Challenge: verwonderingniveau qua omschrijving om te prikkelen
 
Hiermee ga je in de trechter die vrij te bepalen is qua tijd met de volgende onderdelen:
Playtime : speeltijd om te ontdekken
Feedback : bijsturen
Development: ontwikkelen
Input/Information : kennis en instructive vanuit de integratie
 
In de trechter ga je een aantal fasen door; processing/prototyping/testing
Hoe lager je gaat komen hoe sneller de 4 onderdelen op elkaar gaan volgen.
 
Time is de variable die naast de trechter staat
 
Uitkomst is Growth
 
 
 
 
Het belangrijkste hulpmiddel binnen de MLI: DE GEELTJES!


Het ontwerpbureau HBO2PO in druk overleg.

Peerfeedback op curriculum analyse


En nu ook de feedback vanuit mijn begeleidend docent Adriaan. Uit mijn feedback neem ik mee dat ik de input van mijn collega's nog duidelijker zichtbaar moet maken en deze ook moet linken ter ondersteuning van de gevonden discrepanties en mijn overwegingen ten aanzien van mijn mogelijke herontwerp. Ik ga er weer mee aan de slag.



De peerfeedback op mijn curriculum analyse .

peer feedback

dinsdag 23 februari 2016

Bezoek innovatieve school

In het kader van onze oriëntatie op herontwerp en de curriculum analyse stond gisteren een bezoek aan een innovatieve school op de agenda. Gekozen is voor Kindcentrum de Hoven in Rosmalen.

Waarom deze school? Na het bekijken van de minidocu sprak mij het werken in leerateliers, het werken met eigen leerdoelen en de open groeperingsvorm aan. Ik zag raakvlakken met het Montessorionderwijs. Mijn interesse richtte zich vooral op het praktische vlak. Hoe wordt dit alles op de gecontroleerde en gestructureerde wijze vormgegeven? Welke raakvlakken zijn er met ons curriculum op de Elzen en waar liggen er kansen?

Na de rondleiding en de informatie door de manager kinderen 6 tot 13 hebben we een verslag over deze school opgesteld.

Verslag KC de Hoven


maandag 1 februari 2016

Ideeën voor herontwerp deel 2

Herontwerp fase 2

Vandaag weer veel informatie gekregen over het bepalen van mijn herontwerp. Vooral input gekregen over het intergraal ontwerpen, dus hoe zorg ik ervoor dat mijn herontwerp voldoet aan de kenmerken van intergratief leren:
* Multidisciplinair.
* Fading in / out.
* Authenticiteit.
* Vragen staan centraal, niet de antwoorden.
* Kennis en kennistransfer (diep leren).

Ik heb nu het volgende kader voor ogen.
 
Het ontwerpen van transparante tussenstappen en criteria binnen de bestaande rekendoelen voor de leerling. Met als doel de leerlingen inzicht te geven in zijn leerproces en daarbij de vrijheid het leerproces zelf richting te geven. In mijn visiestuk over persoonlijke leerdoelen was een belangrijke kanttekening van Kirschner en van Merriënbroek dat een leerling in de basisschoolleeftijd nog niet in staat is te bepalen wat hij nog moet leren of wat hij al kan. Heldere ankerpunten bieden daarin steun. 
Integraal wordt er naast het verwerven van rekenvaardigheden, ruimte geboden aan het ontwikkelen van vaardigheden die het zelfregulerend werken / leren ondersteunen en het kritisch inschatten van de eigen vaardigheid. 


Daarnaast geeft het vaststellen van tussenstappen en criteria een richting aan het didactische handelen van leerkrachten. De assessment van de rekendoelen zal dan eenduidiger worden. Met het aangeven van duidelijke criteria ontstaat er ruimte voor een shift van een summatieve toetsing naar een formatieve toetsingsvorm.

Voor de uitwerking in een trapmodel ben ik nog op zoek naar een geschikt model. Mijn voorkeur gaat uit naar een taxonomie waarin ruimte is voor kennis, vaardigheden, inzicht en houding.

maandag 25 januari 2016

Ideeën voor herontwerp

Na een eerste verkenning en analyse van het curriculum van Montessorischool de Elzen en gebaseerd op de input vanuit het leerteam rekenen, collega's en directie, heb ik de volgende ideeën / richtingen / kaders voor een mogelijk herontwerp.

1. Vrijheid van de leerling vs. criteria / toetsing / beoordeling.
2. Het zonder "rekenmethode" vast stellen van stappen naar de tussendoelen / einddoelen per bouw / klas.
3. Het inzetten van modellen binnen het rekenonderwijs.

Ik wil de volgende punten van het spinnenweb model van van den Akker meer gaan verbinden aan onze missie:

- Leerinhoud
- Leermateriaal
- Toetsing

Herontwerp: Maak de inhoud van de leerlijn rekenen inzichtelijk voor leerlingen en komt tot overeenstemming over de inhoud en uitvoering met alle leerkrachten. Breng de vrijheid van de leerling, de inhoud van de leerlijn en de assesment met elkaar in evenwicht. Achtergrond: De leerling met zelf naar het volgende punt willen, zichzelf bewijzen, zichzelf willen ontwikkelen. (ambrasoft / rekentuin situation).

Wat is de ambrasoft situation? Ambrasoft is een methode onafhankelijk programma gericht op taal en rekenen. Binnen dit programma hebben de kinderen zicht op welke levels ze doorlopen, welk level er volgt en wat de criteria zijn om dat volgende level te bereiken. Leerlingen zijn enorm gemotiveerd om het volgende level te bereiken. Het programma biedt de mogelijkheid om wedstrijdjes te spelen tegen willekeurige andere leerlingen maar de kinderen weten dat wanneer je de inlog goed timed je kan spelen tegen een klasgenoot. Kinderen zijn hier enorm op gefocust. Ze willen leren en bewijzen wat ze kunnen. Ze zijn uitgedaagd en leren vanzelf.
Ook bij het programmarekentuin worden kinderen geprikkeld zich te ontwikkelen doordat het programma steeds weer schakelt naar de zone van naaste ontwikkeling. Steeds wanneer de leerling iets kan wordt een nieuwe stap aangeboden. Kinderen nemen deze stappen graag! Deze stappen worden zichtbaar gemaakt in levels, dit triggert het kind.  

Divergente vraag:

Hoe geef ik de “echte” regie binnen de leerlijn rekenen aan de leerling.

Hoe maak ik voortgang meetbaar voor de leerling en de leerkracht.

Hoe laat ik de leerlingen zelf willen leren (rekenen)! Hoe geef ik de leerling grip op het rekenen.
Hoe geef ik het kind grip op de wereld met rekenen! Hoe laat ik de leerlingen zelf de volgende stap zetten.  Hoe mag / kan het kind zelf leren!

Foto 1, na de brainstormsessie: